Wat is de koers-winstverhouding?

De formule is eenvoudig:

K/W = koers ÷ winst per aandeel

Kost een aandeel €50 en is de winst per aandeel €2,50, dan is de K/W 20. Deel je de marktkapitalisatie door de nettowinst, dan kom je op ongeveer hetzelfde uit.

De winst per aandeel staat in het jaarverslag. Beursgenoteerde bedrijven in de EU berekenen die volgens de standaard IAS 33: de winst voor gewone aandeelhouders, gedeeld door het gewogen gemiddelde aantal uitstaande aandelen. Daarnaast tonen ze de verwaterde winst per aandeel, die meetelt dat er extra aandelen kunnen ontstaan uit bijvoorbeeld opties of converteerbare obligaties.

Draai je de breuk om, dan krijg je het winstrendement: bij een K/W van 20 is dat 1 ÷ 20 = 5%. Zo leg je de K/W naast een dividendrendement of een rente.

Welke winst je in de noemer zet, maakt veel uit:

• Historische K/W (trailing P/E): rekent met de winst over de afgelopen twaalf maanden.
• Verwachte K/W (forward P/E): rekent met de winst die analisten gemiddeld verwachten voor de komende twaalf maanden. Die schatting kan ernaast zitten.
• Cyclisch aangepaste K/W (CAPE of Shiller-K/W): de koers gedeeld door de gemiddelde, voor inflatie gecorrigeerde winst per aandeel over de afgelopen tien jaar. Die dempt de uitschieters van één goed of slecht jaar.

Het verschil kan groot zijn. Volgens MSCI had de MSCI World-index op 31 augustus 2026 een historische K/W van 23,20 en een verwachte K/W van 18,55: analisten rekenden op flink hogere winsten. Kijk dus altijd welke variant een website of app toont.

Een lage K/W kan betekenen dat een aandeel ondergewaardeerd is, maar vaak heeft de markt er een reden voor:

• Andere sector, andere K/W. Technologiebedrijven hebben doorgaans een hogere K/W. Vergelijk daarom binnen een sector.
• Weinig groei. Een hoge K/W weerspiegelt meestal hoge groeiverwachtingen. Een lage K/W kan betekenen dat beleggers weinig groei of zelfs krimp verwachten.
• Winst op een piek. Bij cyclische bedrijven, zoals chemie of staal, is de winst aan de top van de cyclus hoog en oogt de K/W juist dan laag.
• Eenmalige posten. Een boekwinst op de verkoop van een bedrijfsonderdeel drukt de K/W tijdelijk. MSCI haalt zulke posten doorgaans uit de winst, maar niet elke bron doet dat.
• Schulden. De K/W kijkt alleen naar de aandelen, niet naar wat het bedrijf heeft geleend.

Bij verlies is de K/W negatief en zegt hij niets over de waardering.

Ja. P/E-ratio, PE ratio en price-earnings ratio zijn de Engelse namen voor dezelfde berekening: price (koers) gedeeld door earnings per share (EPS, winst per aandeel). Forward P/E is de verwachte K/W, trailing P/E de historische.

De K/W hoort bij fundamentele analyse: je schat de waarde van een bedrijf aan de hand van het jaarverslag, met cijfers als winst, omzet, schulden en kasstroom. Andere veelgebruikte maatstaven zijn de koers-boekwaardeverhouding en het dividendrendement. Bij technische analyse kijk je juist naar koerspatronen en handelsvolumes.

Stel: twee bedrijven in dezelfde sector hebben elk 100 miljoen aandelen.

B lijkt half zo duur. Maar €100 miljoen van de winst van B is een eenmalige boekwinst op de verkoop van een dochterbedrijf. Zonder die post is de winst per aandeel €2,00 en de K/W €30 ÷ €2,00 = 15.

Verwachten analisten dat A volgend jaar €2,50 per aandeel verdient, dan is de verwachte K/W van A €40 ÷ €2,50 = 16. Het verschil is dan veel kleiner dan 20 tegen 10. Alle bedragen zijn aannames.

Waar vind je de cijfers? Beursgenoteerde bedrijven in de EU stellen hun geconsolideerde jaarrekening op volgens de IFRS-standaarden. Ook Nederlandse beursfondsen tonen daardoor de gewone en verwaterde winst per aandeel, zelfs als die negatief is. De AFM ziet erop toe dat beursgenoteerde ondernemingen de verslaggevingsregels goed toepassen.

De samenstelling van een index telt. In de AEX mag één bedrijf bij een herweging maximaal 15% van de index uitmaken. Volgens de AFM lag de CAPE van de MSCI Netherlands-index in 2025 daardoor aanzienlijk hoger dan die van de AEX: ASML woog eind maart 2025 zo'n 34% in die MSCI-index.

Belasting. Voor box 3 maakt de K/W niets uit. Over 2026 rekent de Belastingdienst met een forfaitair rendement van 6,00% over de waarde van je beleggingen op 1 januari.

De K/W zet de koers af tegen de hele winst, het dividendrendement alleen tegen het deel dat het bedrijf uitkeert. Keert een bedrijf met een K/W van 20 de helft van zijn winst uit, dan is het dividendrendement 2,5%: het winstrendement van 5% maal 50%. Beide getallen bewegen mee met de koers. Daalt die hard, dan stijgt het dividendrendement en daalt de K/W, zonder dat het bedrijf beter is geworden.