Wat is het depositogarantiestelsel?

De garantie geldt automatisch voor tegoeden bij banken met een Nederlandse bankvergunning: je betaalrekening, spaarrekening, deposito's en een positief saldo op je creditcard. Opgebouwde rente die nog niet is bijgeschreven, telt mee. Een tegoed in dollars of een andere munt valt er ook onder; DNB rekent het om tegen de koers van de ECB op de dag dat het stelsel ingaat.

Drie regels bepalen hoeveel je terugkrijgt:

• Per persoon per bank, niet per rekening. Al je tegoeden bij één bank tellen samen, ook als die bank onder verschillende merknamen werkt.
• Een gezamenlijke rekening telt voor ieder naar evenredigheid mee, bij twee personen dus voor de helft, tenzij met de bank iets anders is afgesproken.
• Het deel boven de grens is niet gegarandeerd, behalve bij een tijdelijk hoog saldo (zie hieronder).

Na een faillissement streeft DNB ernaar binnen zeven werkdagen een website te openen waar je met DigiD een rekening bij een andere bank opgeeft; het geld staat daar enkele werkdagen later. Je hebt vijf jaar om je vergoeding op te vragen.

Het geld komt uit het Depositogarantiefonds, dat de banken sinds 2016 met premies opbouwen. In 2024 bereikte het fonds zijn doel van 0,8% van het gegarandeerde geld: ongeveer €5 miljard tegenover zo'n €600 miljard.

Niet beschermd zijn onder meer:

• beleggingen, zoals aandelen, obligaties, ETF's en een geldmarktfonds;
• verzekeringen;
• crypto's;
• tegoeden van banken, verzekeraars, beleggingsondernemingen, beleggingsfondsen, pensioenfondsen en overheden.

Een bankspaardeposito eigen woning wordt bij een faillissement automatisch verrekend met de hypotheek waaraan het is gekoppeld; alleen een eventueel restant valt onder de garantie.

Beleggingen hebben hun eigen bescherming. Door vermogensscheiding staan je effecten los van het vermogen van je bank of broker en blijven ze van jou als die failliet gaat. Kan een bank of beleggingsonderneming je geld of effecten toch niet teruggeven, bijvoorbeeld door fraude, dan vergoedt het beleggerscompensatiestelsel maximaal €20.000.

Voor sommige grote bedragen geldt tot zes maanden na de storting een extra garantie van maximaal €500.000 per persoon per bank, bovenop de gewone €100.000. Het gaat om geld:

• uit de koop of verkoop van je eigen woning, als je dat verband kunt aantonen;
• uit een pensioen, arbeidsongeschiktheidsvoorziening, ontslagvergoeding of levensverzekering, of uit de verdeling van een nalatenschap of van de gemeenschap van goederen na een huwelijk of geregistreerd partnerschap;
• uit een verzekeringsuitkering of een vergoeding voor schade door een misdrijf of een onterechte veroordeling.

De extra dekking geldt alleen voor particulieren en nooit voor meer dan het bedrag dat bij de gebeurtenis hoort. Banken houden niet bij welk deel van je saldo tijdelijk hoog is: na een faillissement meld je dat zelf bij DNB en toon je het aan.

Stel: je verkoopt je huis. Op 1 maart komt €280.000 van de notaris binnen op je spaarrekening bij bank A, waar al €60.000 stond.

Op 1 juli is alles beschermd: wat boven de gewone €100.000 uitkomt, €240.000, is minder dan de €280.000 uit de woningverkoop en valt dus onder de extra dekking. Voorwaarde is dat je DNB zelf laat zien waar het geld vandaan komt. Op 1 oktober is de extra dekking vervallen en houd je voor €240.000 alleen een vordering op de failliete bank.

Staat hetzelfde bedrag verdeeld over vier banken met elk een eigen vergunning, €85.000 per bank, dan is alles beschermd, ook na zes maanden.

In het Register Nederlandse Depositogarantie van DNB zie je welke banken onder de Nederlandse garantie vallen en welke merknamen bij elkaar horen. Je bank moet je elk jaar een informatieblad geven waarop staat welk stelsel je geld beschermt.

• Bank uit een ander EER-land. Werkt een bank uit een andere EU-lidstaat, Noorwegen, IJsland of Liechtenstein hier via een bijkantoor, dan valt je geld onder het stelsel van haar thuisland: ook €100.000 per persoon per bank of een gelijkwaardig bedrag in de eigen munt, maar de uitbetaling kan langer duren. Heeft een buitenlandse bank een Nederlandse dochter met een eigen bankvergunning, dan geldt de Nederlandse garantie.
• Spaarplatform. Spaar je via een platform bij partnerbanken, dan hangt het van de constructie af welk stelsel geldt; DNB raadt aan dat bij het platform na te vragen.

Vergelijk je spaarrekeningen of brokers die rente op je geld geven, kijk dan ook naar het land van de bank.

Amsterdam Trade Bank ging op 22 april 2022 failliet, met ruim 23.000 actieve rekeninghouders. Vanaf de derde werkdag konden zij hun tegenrekening opgeven; binnen een maand was 95% van het gegarandeerde geld uitbetaald, €641 miljoen.

DNB voert beide uit; bij Amsterdam Trade Bank activeerde DNB ze op dezelfde dag. Koersverlies vergoedt geen van beide.