Wat is dividendlekkage?

Tussen het bedrijf dat dividend betaalt en jou zitten bij een fonds drie momenten waarop belasting kan vallen:

1. Van bedrijf naar fonds. Het land van het bedrijf houdt bronbelasting in. Hoeveel, hangt af van het belastingverdrag met het land waar het fonds gevestigd is.
2. Van fonds naar jou. Het land van het fonds kan belasting heffen als het fonds uitkeert.
3. Bij jou. In Nederland betaal je belasting in box 3.

Dividendlekkage is wat bij stap 1 en 2 blijft hangen.

Het vestigingsland bepaalt welk belastingverdrag een fonds kan gebruiken. Veel ETF's die Nederlandse beleggers kopen, zijn UCITS-fondsen uit Ierland: van de 50 ETF's in onze vergelijker zijn er 47 Iers en 3 Luxemburgs.

Amerikaans dividend. Zonder verdrag houdt de VS 30% in op dividend aan buitenlandse beleggers. Het verdrag tussen de VS en Ierland telt een Iers beleggingsfonds als inwoner van Ierland. Voldoet het fonds aan de verdragsvoorwaarden, dan is de belasting maximaal 15%.

Ierse belasting. Een Iers fonds betaalt in Ierland geen belasting over zijn inkomsten en koerswinsten. Op uitkeringen aan beleggers buiten Ierland ontstaat ook geen Ierse belasting, als het fonds de vereiste verklaringen heeft of de aandelen in een erkend afwikkelsysteem zoals CREST staan.

In de praktijk. De iShares Core S&P 500 UCITS ETF (CSPX) ontving in het boekjaar tot 31 juli 2025 ongeveer 1,45 miljard dollar aan dividend en betaalde ongeveer 205 miljoen dollar aan niet-terugvorderbare bronbelasting: ruim 14%, dicht bij het verdragstarief.

Niet op je jaaroverzicht en niet in de TER: die omvat de kosten van het fonds, geen belasting. De lekkage zit in de koers, want het fonds belegt of keert alleen uit wat na belasting overblijft. Een accumulerende en een distribuerende variant van hetzelfde fonds lekken dus evenveel.

Je ziet het effect ook in de tracking difference, het verschil tussen het rendement van fonds en index. Netto-indexen rekenen al met bronbelasting. MSCI gebruikt daarin het tarief voor institutionele beleggers zonder belastingverdrag, voor Amerikaanse bedrijven 30%. Een Iers fonds dat 15% betaalt, kan zo'n index daardoor iets verslaan. iShares noemt in zijn jaarverslag bronbelasting en verdragsvoordelen als oorzaak van tracking difference, die positief of negatief kan uitvallen.

Een synthetische ETF krijgt het indexrendement via een swap met een bank; daar hangt de lekkage af van de swapafspraak.

Stel: je hebt €10.000 in een Ierse ETF op de S&P 500 en het dividendrendement is 1,2% per jaar (een aanname voor dit voorbeeld). Het fonds ontvangt dan over jouw deel €120 per jaar, vóór belasting.

In dit voorbeeld is de lekkage dus groter dan de TER.

Stel verder dat het fonds vóór lekkage 6% per jaar oplevert; ook dat is een aanname, geen verwachting. Na twintig jaar is je €10.000 zonder lekkage ongeveer €32.071 waard, met 0,18% lekkage per jaar ongeveer €31.000 en met 0,36% ongeveer €29.962.

Waar de ETF's in onze vergelijker gevestigd zijn, zie je in de tabel hieronder. Meer fondsen vergelijk je met de ETF-vergelijker.

Box 3. De lekkage kun je niet aftrekken of verrekenen. In het forfaitaire stelsel telt alleen de waarde van je beleggingen op 1 januari. Geef je via de tegenbewijsregeling je werkelijke rendement op, dan telt de waardeverandering van je ETF, en die is al na lekkage.

Ierse ETF's. Nederlandse dividendbelasting geldt alleen voor uitkeringen van bedrijven en fondsen die in Nederland gevestigd zijn, dus niet voor een Ierse ETF.

Nederlandse fondsen. Een fonds met de status van fiscale beleggingsinstelling (fbi) houdt 15% dividendbelasting in op zijn uitkeringen. Onder voorwaarden mag het die afdracht verminderen met de dividendbelasting en buitenlandse bronbelasting op zijn eigen opbrengsten, buitenlandse belasting tot maximaal 15% van de opbrengst. Zo wordt buitenlandse belasting in feite Nederlandse dividendbelasting, die jij als voorheffing verrekent met je inkomstenbelasting. Wat een land boven 15% inhoudt, lekt ook bij een fbi weg.

Dividendbelasting is een vooruitbetaling op je inkomstenbelasting; dividendlekkage is een echte kostenpost die in de koers zit.